ERGA

Sinds 2014 treedt ERGA op als platform van nationale mediatoezichthouders in de Europese Unie (EU). ERGA is opgericht bij besluit van de Europese Commissie. Het adviseert de Commissie over de toepassing van Europese wet- en regelgeving voor audiovisuele media. Bovendien wisselen de aangesloten toezichthouders kennis en ervaringen met elkaar uit. Samenwerking tussen de toezichthouders wordt hierdoor gemakkelijker en het toezicht in de EU wordt meer op elkaar afgestemd.

Het Commissariaat voor de Media heeft zich vanaf het begin ingezet voor de oprichting en verdere opbouw van ERGA door lidmaatschap van de board (voorzitter en vicevoorzitter) en deelname aan relevante subgroepen.

Nieuwe Europese Richtlijn Audiovisuele Mediadiensten

In november 2018 is de nieuwe Europese Richtlijn Audiovisuele Mediadiensten aangenomen. ERGA heeft grote invloed kunnen uitoefenen op de inhoud van de nieuwe Richtlijn onder het Nederlandse voorzitterschap van de subgroep protection of minors. De Nieuwe Richtlijn is in overeenstemming met onze voorkeuren en wensen gebracht. Het bevat meer waarborgen voor een gelijk Europees speelveld tussen lineair en niet-lineair aanbod (Netflix, VOD-diensten media-instellingen). Ook doet de Richtlijn een belangrijk appel op de aanbieders van videosharing platforms, zoals YouTube. Hoewel zij in beginsel niet redactioneel verantwoordelijk worden geacht, krijgen zij wel meer verantwoordelijkheid voor het beschermen van minderjarigen tegen schadelijke content en het tegengaan van haatzaaien op hun platforms. Ook moeten zij zorgen dat uploaders kunnen aangeven als er productplaatsing of andere commerciële communicatie in de video’s voorkomt. Gezien de impact van YouTube in Nederland kan dat aanzienlijke positieve gevolgen voor het gelijke speelveld in ons medialandschap hebben. De Nederlandse inbreng heeft er ook toe geleid dat het gekozen systeem een nadere uitwerking is van het systeem van Nederland; een uitbreiding van het in Nederland reeds bekende classificatiesystemen (á la Kijkwijzer) naar andere (non-lineaire/online) media-instellingen en het accent op co-regulering. Aangezien dit past binnen de huidige Nederlandse systematiek kan dat straks schelen in de implementatie en de uitvoering van onze wettelijke toezichttaak.

De Richtlijn werkt niet rechtstreeks door in de lidstaten, maar moet in nationale wetgeving en andere regelgeving worden omgezet. Nu de Richtlijn is aangenomen, hebben de lidstaten tot en met 19 september 2020 de tijd voor dat implementatietraject. Toezicht vormt een belangrijk onderdeel van de implementatie. In dat kader kan een ERGA-subgroeprapport over de implementatie van de Richtlijn waardevolle inbreng leveren. Het rapport, waaraan het Commissariaat voor de Media heeft meegeschreven, bevat suggesties die een geharmoniseerde aanpak en daarmee de implementatie moeten vergemakkelijken.

Zelf- en co-regulering

In de audiovisuele mediasector worden zelf- en co-reguleringsmodellen steeds meer toegepast. Dit wordt gedaan omdat dat effectiever lijkt. Vergeleken met traditionele regulering kan het toepassen van dit type regulering leiden tot meer flexibiliteit. Ook in 2018 heeft het Commissariaat voor de Media deelgenomen aan een subgroep binnen ERGA die zich met dit onderwerp bezighoudt. Een van de opbrengsten van de subgroep is een document dat kan dienen als een nuttige checklist bij het ontwerpen van nieuwe of aanpassen van bestaande systemen van co-regulering.

Over het algemeen hebben de nationale toezichthouders positieve ervaringen met zelf- en co-regulering. Actieve betrokkenheid van stakeholders draagt in grote mate bij aan het draagvlak voor regulering en het doel daarvan. Betrokken partijen voelen zich dan verbonden met naleving. Er zijn ook risico’s en zwaktes benoemd met als doel om hiervan te leren. Er moet bijvoorbeeld worden voorkomen dat dit soort modellen slechts als cosmetische ingreep worden ingezet. Zelf- en co-regulering heeft een belangrijke rol in de nieuwe AVMD-richtlijn gekregen. Daarom blijft ERGA ook in 2019 werken aan dit onderwerp.

Structureel uitwisselen van kennis en ervaringen

Nationale toezichthouders handelen in een snel veranderende mediawereld. Zij ontvangen als eerste directe signalen vanuit de mediabedrijven en consumenten. Zij zien daardoor belemmeringen en ontwikkelen manieren om met deze uitdagingen om te gaan. Deze expertise is zeer waardevol in de dynamische mediasector. Het Commissariaat voor de Media heeft in zijn jaren van ERGA-voorzitterschap (2016 en 2017) het initiatief genomen tot twee instrumenten die het mogelijk maken om als toezichthouder te profiteren van door andere (grotere) toezichthouders ontwikkelde expertise, instrumenten en toezichtstrategieën. Het eerste is de Digital European Toolkit (DET), een digitale kennis- en expertisedatabank van en voor mediatoezichthouders. De in deze databank geplaatste documenten bestrijken een veelheid van voor het Commissariaat voor de Media uiterst relevante onderwerpen op het gebied van toezichtstrategieën, standaardformulieren en brieven, berekeningsmethoden et cetera. Het tweede is de ERGA Academy. Deze verzorgt voor alle toezichthouders, waaronder dus ook het Commissariaat voor de Media, op hoog niveau relevante actuele opleidingen en lezingen. Ook na het voorzitterschap van ERGA heeft het Commissariaat voor de Media zich in 2018 ingezet voor verdere professionalisering van de DET en de ERGA Academy.

Door dit soort activiteiten vergroten de toezichthouders ieder voor zich de effectiviteit van hun toezicht. Maar ook draagt dit bij aan de kwaliteit van ERGA als een groep. En het audiovisuele mediatoezicht binnen de EU-lidstaten wordt meer op elkaar afgestemd.

Tags bij deze pagina