Toezicht op bescherming minderjarigen

Bescherming van jeugdige kijkers is een belangrijk aandachtspunt van het Commissariaat voor de Media. Omdat de publieke omroep een veilige plek voor kinderen moet zijn, ziet het Commissariaat het als een belangrijke taak om commerciële beïnvloeding van kinderen bij de publieke omroep te voorkomen. Ook in de kinderprogrammering van commerciële omroepen moet een heldere scheiding zijn tussen redactionele en commerciële boodschappen.

Ook zorgt het Commissariaat ervoor dat minderjarigen niet geconfronteerd kunnen worden met (mogelijk) voor hen ernstig schadelijke beelden. Als mediadiensten ernstig schadelijke beelden aanbieden die onvoldoende zijn afgeschermd voor kinderen jonger dan zestien jaar, kan het Commissariaat handhavend optreden. De Adviescommissie Ernstige Schade adviseert het Commissariaat daarbij. De leden van deze adviescommissie zijn deskundig vanuit meerdere disciplines: van ethiek, pedagogie en kinder- en jeugdpsychologie tot communicatiewetenschappen en strafrecht.

NICAM geeft met Kijkwijzer aan of programma’s al dan niet voor kinderen schadelijk kunnen zijn en houdt toezicht op de toepassing van dit keurmerk. Zoals hierboven is toegelicht, ligt het toezicht op voor kinderen ernstig schadelijke programma’s bij het Commissariaat. Omdat klachten en signalen bij zowel NICAM als het Commissariaat binnen kunnen komen, hebben zij afgesproken klachten die onder de verantwoordelijkheid van de ander vallen onderling door te sturen.

In 2015 heeft Het Commissariaat onderzoek gedaan naar het ‘aanbod’ van mogelijk ernstig schadelijke video’s op commerciële mediadiensten op aanvraag.

Metatoezicht NICAM

Het Commissariaat wil dat kinderen veilig kunnen kijken en luisteren naar audiovisuele media. Een belangrijk hulpmiddel hierbij is de Kijkwijzer, die ouders en opvoeders waarschuwt tot welke leeftijd een televisieprogramma of film schadelijk kan zijn voor kinderen. De audiovisuele branche heeft in 1999 het Nederlands Instituut voor de Classificatie van Audiovisuele Media (NICAM) opgericht als orgaan dat de Kijkwijzer ontwikkelt en toeziet op de toepassing ervan. De mediabedrijven classificeren in deze opzet zelf hun programma’s en films. Het NICAM ziet toe op correct gebruik van de classificaties en controleert de uitzendtijdstippen.

Het Commissariaat heeft de taak om op dit geheel metatoezicht te houden. Het Commissariaat let daarbij op de kwaliteitscontrole van het NICAM en op de betrouwbaarheid van de gebruikte classificaties. Jaarlijks rapporteert het Commissariaat over zijn bevindingen aan het ministerie van OCW.

Waarschuwingen Kijkwijzer ook in 2014 betrouwbaar en valide

De manier waarop het NICAM, de organisatie achter Kijkwijzer, tv-programma’s en films indeelt en ouders en opvoeders waarschuwt voor onder andere geweld, seks en grof taalgebruik was ook in 2014 voldoende betrouwbaar en valide. Dat blijkt uit de jaarlijkse rapportage van het Commissariaat voor de Media aan staatssecretaris Dekker van OCW over het functioneren van Kijkwijzer.

In de rapportage noemt het Commissariaat ook een aantal aandachtspunten. Zo moet de weergave van Kijkwijzer in programmabladen en promo’s van tv-programma’s verbeterd worden. Op verzoek van het Commissariaat rapporteert NICAM vanaf 2015 ook over het toezicht op het aanbod van publieke media instellingen op internet.

Het Commissariaat vindt dat al het media-aanbod, onafhankelijk van platform of verspreidingswijze, geclassificeerd zou moeten worden. Het Commissariaat spant zich ervoor in dat dit ook binnen Europa gebeurt.